RIJNDAL

BINGEN
Bijna geen volk bij het ontbijt, toch staat er een buffet klaar. Clim krijgt eieren “mit Speck” en Jos “mit Schinken” geserveerd. We vertrekken naar het nabij gelegen Rijnstadje Bingen. We parkeren aan de oevers van de zijrivier de Nahe, aan de overkant zijn de oude huizen pal op de hoge oever gebouwd. De oude kerk is gesloten. We verkennen de Altstadt en lopen een stukje omhoog naar Burg Klopp, tegenwoordig een hotel – restaurant met speeltuin ervoor. We wandelen langs de Rijn en zien aan de overkant het hooggelegen monument van het Niederwald liggen.

Vanuit Bingen zijn de volgende burchten gemakkelijk bereikbaar: Burg Hohneck /  Burg Reichenstein   /  Burg Rheinstein  /  Burg Sooneck

HET RIJNDAL
De rivier de Rijn ontspringt in Zwitserland in het Kanton Graubünden, in de omgeving van het Gotthardmassief, uit twee bergstromen, stroomt bij de plaats Altenrhein in de Bodensee en via de Bodensee naar Stein, om daar het meer weer te verlaten en vormt de bekende waterval van Schafhausen en vormt later de grens tussen Zwitserland en Duits­land, na de stad Basel de grens tussen Frankrijk en Duitsland. De rivier heeft een lengte van 1324 km alvorens bij ons in Nederland in de zee uit te monden. (Totale stroomgebied 224.000 km²). Het is de langste en waterrijkste rivier die de Alpen met de Noordzee verbindt. In de loop der eeuwen is de rivier steeds belangrijk geweest voor de scheepvaart en de handel.

Veel steden aan deze rivier zijn dan ook al zeer oud en vaak ontstaan in de Romeinse periode en reeds daarvoor. Het dal van deze rivier is ook bekend door mooi natuurschoon vooral het gedeelte tussen Bingen en Koblenz met zijn vele oude burchten en kastelen en zijn mooie dorpjes. Velen zijn bekend door de wijnbouw. Langs de rivier zijn veel dorpen en steden genoteerd als zgn. "Kuuroord", in verband met de gezonde lucht en of geneeskrachtige bronnen.

De kwaliteit van het water is echter de laatste tientallen jaren steeds slechter geworden door de vele industrie die langs de rivier is ontstaan, en is daardoor vaak in opspraak gekomen. Tegenwoordig zijn er veel en vaker onderhandelingen om de kwaliteit weer te verbeteren, vooral vanuit Nederland, om de drinkwatervoorziening daar veilig te stellen.

KASTELEN EN BURCHTEN
Langs de linker Rijnoever rijden we naar het noorden, eerst langs de Mäuseturm en een stel andere kastelen en burchten, al dan niet intact of in een ruïne veranderd. De Fransen onder de Zonnekoning hebben in hun veldtocht in de jaren ‘80 van de zeventiende eeuw tientallen kastelen in de Eifel, de Pfalz en het Rijnland opgeblazen. Vele daarvan zijn nooit meer opgebouwd. Enkele burchten ontsprongen de dans, onder andere Burg Eltz: de slotheer daar was pro-Frans. Bekende gerestaureerde burchten zijn: Burg Reichenstein, Burg Sooneck, Burg Rheinstein. De eerste echte stop is bij het een burcht die op een eiland in de Rijn ligt: de Pfalzgrafenstein. Nabij staat een maquette waarop de veldheer Blücher geëerd wordt: op deze plek stak hij in 1813 met zijn troepen de rijn over om Napoleon in Waterloo een lesje te leren.

BACHARACH
In Bacharach (een wijndorp, wat de naam verklaart: genoemd naar de Romeinse godheid Bacchus…) verblijven we iets langer. We slenteren langs de promenade en de parkachtige Rijnoever en bekijken het stadje dat vol vakwerkhuizen staat. De stadsmuren zijn nog bijna helemaal compleet, evenals verschillende torens. Er lopen al toeristen rond: Amerikanen, Japanners en zelfs Italianen en Spanjaarden. Meer dan één miljoen bezoekers per jaar kent dit nietige stadje van een paar duizend inwoners. De laatromaanse Peterskirche bevalt ons wel, klein maar fijn. We drinken koffie op een binnenplaats bij het VVV – kantoor met de verwoeste Werner Kapelle op de achtergrond. Een oude geitenbok kijkt daar minachtend op ons neer. Hoog boven het plaatsje torent de ruïne van de burcht Stahleck uit. Er is nu een soort jeugdherberg in gevestigd.

OBERWESEL
Ook in het volledig door een muur omsloten Rijndorp Oberwesel blijven we iets langer. Het ligt in de bocht van de Rijn onder de rook van een kasteel, gedeeltelijk een ruïne. We parkeren vlakbij de rozerode, gotische Lievevrouwenkerk tegenover het station (weinig reizigers, veel voorbijrazende treinen!). Om de hoek ligt een middeleeuwse toren die tot museum is omgebouwd. We missen het echt oude centrum en moeten via een omweg teruglopen. We rijden naar boven naar het kasteel Schönburg voor de mooie uitzichten op stad en omgeving.

SANKT GOAR / LORELEY
Dit plaatsje ligt tegenover de beroemd / beruchte Loreley – rots. Boven op de rots zien we toeristen lopen. Aan de oever rijgen zich de hotels en restaurants aaneen. We steken hier met een klein veerpontje de Rijn over en rijden aan de andere kant in St. Goarshausen weer zuidwaarts, nu aan de andere kant van de Rijn. In de directe nabijheid liggen de kastelen Katz en Maus (niet voor niets zo genoemd), maar die bezoeken we niet. De rivier maakt hier een bocht met gevaarlijke stromingen en kolken, wat de rots zo’n kwalijke naam heeft bezorgd.

ST. GOAR
Boven de huizen en de oever van de Rijn rijst de toren op van de gotische Stiftskirche (15e eeuw). In het interieur staat een marmeren grafmonument voor graaf Philipp II en zijn gemalin; de wanden zijn versierd met schilderingen en er is een Romaanse crypte uit 1137. In het Loreley-Haus is een poppen- en speelgoedmuseum gevestigd. Het plaatsje wordt beheerst door de machtige burcht Rheinfels, die 115 meter boven de Rijn uitsteekt. De burcht stamt uit 1245 en behoorde tot het graafschap Katzenelnbogen. Graaf Philipp II liet de burcht tegen her eind van de 16e eeuw uitbreiden. In 1797 werd hij verwoest door de Fransen, maar later werd hij weer gedeeltelijk hersteld. Er is nu een hotel en het Heimatmuseum in gevestigd. Voor de schepen op de Rijn die naar Bingen varen, is St. Goar een belangrijk plaatsje. Loodsen brengen de schepen hier door de gevaarlijke nauwe passage bij de Loreleyrots. Het meest imponerende uitzicht op deze beroemde rots heeft u vanaf de oever waar St. Goar ligt. U ziet dan goed hoe de rots de afbuigende stroom van de rivier tot een versnelling dwingt.

KAUB
In dit plaatsje stak Blücher de Rijn over, vandaar zijn standbeeld aan de oever. We drinken er koffie op een terras in de schaduw van een lawaaiige spoorlijn. We zien hier de romantische waterburcht Pfalzgrafenstein van de andere kant. Het slot heeft de vorm van een schip en stamt uit het jaar 1327.

RÚDESHEIM
Bekend van de Rüdesheimer Kaffee en de Asbach Uralt, een kruidenbitter. Bijzonder toeristisch dorp in de bocht van de Rijn gelegen tegenover Bingen. Tegen de drie miljoen bezoekers per jaar komen er, vooral vanwege de naar men zegt excellente wijn en de feesten die daarbij horen. In het centrum bevinden zich de sfeervolle steegjes met vakwerk. Uiteraard zijn ook het stadhuis en de oude patriciërgebouwen aan de markt van belang. Van hieruit rijden we omhoog naar de laatste bezienswaardigheid die we vandaag bezoeken.

NIEDERWALD DENKMAL
Vanaf het monument, dat hoog boven de Rijn ligt, heeft men een weids panorama over het einde van de Rijnvlakte en het begin van het Middelste Rijndal. Een enorm standbeeld stelt Germania voor. Op de sokkel staan in een reliëf bijna honderd levensgrote figuren uit de mytho-logische en historische wereld van het Duitsdom ter meerdere eer en glorie van de keizer en zijn heldhaftige volk. Naar beweerd vormden zij een voedingsbodem voor het latere Nazisme. Het gigantische vrouwenfiguur kijkt in de richting van aartsvijand Frankrijk en wordt geflankeerd door een adelaar en engelen. Vlakbij staat een open namaak Griekse tempel met zuilen. Naast het Denkmal kun je desgewenst in de Adlerwarte roofvogels bezichtigen.

We keren terug naar Rüdesheim, nemen het veer en via Bingen bereiken we ons hotel. Daar drinken we allereerst een biertje op het zonnige terras alvorens we geheel in stijl het chique avondmaal nuttigen.