
Nogal obscuur landjeDe titel van dit hoofdstuk heb ik letterlijk opgetekend uit de mond van mijn broer en vaste reisgenoot Clim.Aanvankelijk was hij helemaal niet geneigd dit ietwat obscure land vol drugsbaronnen, fascistoïde generaals en voormalige nazi’s aan te doen. Internationaal staat dit land bijzonder slecht aangeschreven. Maar naarmate de reis vorderde en alles gesmeerd verliep ging hij er anders over denken. “Waarom eigenlijk niet, nu we toch eenmaal in de buurt zitten?” vroeg hij zich af. Ik stemde met zijn voorstel in, toch wel benieuwd naar het waarheidsgehalte van die beroerde naam.

![]() |
![]() |
Verkoop langs de straat |
De oneindige pampa-vlaktes |
Aimabele taxichauffeur
Bij
aankomst in de busterminal is het al donker, wat doorgaans geen ideale
omstandigheid is om een volledig onbekende stad te verkennen. Daarbij regent
het ook nog, dat maakt ons nog gedeprimeerder. We kijken eerst de kat uit de
boom, eten een soort frikadellen in een restaurant en gaan dan maar op pad. We
zitten ver van het centrum, dus dat wordt weer een taxi. De chauffeur is
uiterst aimabel, een al wat oudere vent die de wereld kent, vooral uit de
talloze dagbladen die hij dagelijks verslindt terwijl hij uren op een vrachtje
staat te wachten. Miami Hotel in herenhuisAl
zoekende komen we de taxichauffeur opnieuw tegen. Hij staat geanimeerd met een
stel verlepte hoeren te babbelen. Zal hij onze fooi aan een goedkoop nummertje
besteden? Vrolijk en zonder een spoor van schaamte begroet hij ons. Het hotel
dat we vinden heeft de indrukwekkende naam Miami, maar is in feite een hele
etage van een voormalig herenhuis. De kamers zijn groot, het tarief laag:
slechts vijfentwintig gulden per persoon, inclusief ontbijt. Het wordt gerund
door een middenklassenfamilie. Als het op een avond bijzonder kil is en er
geen verwarming op de kamers blijkt te zijn, leent de hospita ons haar eigen
straalkacheltje. Vreemde talen
worden hier evenmin als in de rest van Zuid-Amerika gesproken, dus we behelpen
ons weer met gebrekkig Spaans. |
![]() |
Spotgoedkoop land
We besluiten twee volle dagen in dit land te blijven.
De derde dag gaan we terug naar Argentinië, uiteindelijk de hoofdbestemming
van onze reis. Overdag is het hier redelijk weer, met af en toe een waterig
zonnetje. ‘s Avonds is het daarentegen bitter koud en liggen we te
verkleumen op onze kamer. Meestal blijven we dan binnen; niet alleen vanwege
de kou, maar vooral ook omdat het ons in de onverlichte straten bepaald niet
ongevaarlijk lijkt. Het prijspeil is een verademing ten opzichte van
Argentinië, er worden hier derde wereldprijzen gehanteerd, spotgoedkoop dus.
We geven dan ook zo veel mogelijke vuile was af aan een ‘lavanderia’ aan
de overkant van de straat. De krottenwijken inEr is niet echt veel te zien in de stad. De eerste dag bezoeken we alles in het centrum. Via het ouderwetse station (dat nu een museum is) belanden we volkomen onbedoeld in een sloppenwijk. We verdwalen een beetje in de doolhof en komen uit bij een kreek vuil, stinkend water, een vloeibare afvalhoop. Een troep opgeschoten jongelui met drankflessen in de hand staat daar naar ons te roepen; zo vroeg in de morgen hebben ze het al op een zuipen gezet. We blijven rustig en keren min of meer dezelfde weg terug. We komen uit aan de voet van een kolossaal gedenkteken met een ruiterstandbeeld. Wie het voorstelt? Joost mag het weten, de zoveelste bevrijder waarschijnlijk. Daar begint het belangrijkste plein met de kerken, de paleizen en de regeringsgebouwen. Een verdwaalde Indiaan met zelfgemaakte spulletjes loopt er zielig rond. Een meute honden van allerlei slag vecht met elkaar. |
|
![]() |
![]() |
In de krottenwijk hebben we vanzelfsprekend de
volgende ongeschreven regels gerespecteerd:
Het valt ons op dat die krottenwijk niet op onze
stadskaart staat aangegeven. Is ze misschien of recente datum of tellen deze
mensen gewoon niet mee? We denken dat het laatste het geval is. De woningen
zijn meestal van steen, maar er staan ook bouwsels van hout en blikken
reclameborden bij. De daken zijn van golfplaat; daar is zeker gemakkelijk aan
te komen. Enkele bewoners van die buurt hebben we al ontmoet. Dat zijn zonder
twijfel de dikke, vadsige hoeren die bij het station op klanten wachten. Ze
hebben hun eigen krukjes meegenomen, dat maakt het wachten vast comfortabeler.
Tippelen is er hier dus niet bij.
Prostitutie is in Paraguay verboden, maar de politieagenten in de buurt
gedogen de opzichtige dames van plezier. Misschien mogen ze elke dag wel eens
een keer voor niets er op.
![]() |
|
Het stationsmuseum is niet zo bijzonder, maar in ieder geval wel authentiek. Men heeft de hele zaak laten staan zoals het er zeg zo’n vijftig jaar geleden bij lag: lampen, bascules, loketten, telegraafkantoor, zitbanken, enz. Er is ook personeel, maar dat staat gokspelletjes tegen een muur te doen en heeft geen oog voor bezoekers. Die zijn er dan ook niet veel, we zijn hier weer eens de enige, op een Frans stel (uit Wallonië of Quebec?) na dan.We bezoeken in de buurt nog een Ethnografisch museum, maar op wat vergeelde foto’s en stoffige Indiaanse verentooien is hier werkelijk niets van belang te zien. Interessanter is het op en aan de Plaza Zacazar. Daar ligt de weinig indrukwekkende kathedraal, tenminste vergeleken met al die andere schitterende gebouwen in de rest van Zuid-Amerika. Het Palacio Legislaturo ziet er mooi uit, maar je kunt er niet naar binnen, want hier zetelt nog steeds het Hoger Gerechtshof van het land. Ook het Palacio de Gobierno is voor ons toeristen taboe; de huidige “democratische” regering heeft hier haar intrek genomen. Verder nog enkele memorabele bouwwerken: het Postkantoor (Palacio de Correos) en het Nationale theater (Teatro Nacional). Al die gebouwen stammen uit de vorige eeuw, toen Paraguay een belangrijke kolonie van Spanje was. Het is tijd om geld te wisselen, mijn vijftig dollar zijn bijna op. Na enig zoeken vinden we een Money Changer die travelers cheques accepteert. Natuurlijk kun je ook bij banken terecht, maar daar gaat het er enorm bureaucratisch aan toe. Bovendien moet je dan vaker uren in de rij staan.Op straat zoeken we een echte leren riem voor Clim, maar de prijzen liggen er veel te hoog naar onze smaak.
Beelden van en over ex-dictator StroessnerEen ander belangrijk plein, en nog toeristisch georiënteerd ook, is het Plaza de los Heroes, ofwel het Heldenplein. Daar ligt het “Panteon” met de praalgraven van heroïsche figuren uit de lokale geschiedenis, het is een regelrechte kopie van het Pantheon in Parijs. Op het plein wordt nog een boekenmarkt en een souvenirmarkt gehouden met originele producten van de Guarani-Indianenstam Heel gedenkwaardig is het standbeeld dat opgericht is om de verdrijving van de brute dictator “voor het leven”Antonio Stroessner te gedenken. Het stelt een Engel der Onschuld voor (zinnebeeld voor het Vaderland), waarvan een der vleugels door een brute onverlaat afgerukt wordt… Je moet maar op het idee komen. Bij de haven hebben we ook al een dergelijk monument gezien, maar dat zag er heel wat kunstzinniger uit. Daar hebben we trouwens ook gegeten in een taveerne, waar we bediend werden door een goedlachs halfbloed dikkerdje; we moeten voor een portie tallerines met kip, groente, brood en bier omgerekend een tientje betalen. |
![]() |
Zeehaven midden op continentDe haven is voor dit land belangrijk. Een zeehaven in een land dat aan alle kanten omringd is door andere landen en 1.000 km van de zee af ligt? Ja, dat kan. De rivieren hier zijn zo breed en diep dat ze tot 1500 kilometer diep het land in bevaarbaar zijn door zeeschepen. Asunción ligt bovendien aan een uitgebaggerde inham, dus er is hier echt wel sprake van veel havenactiviteiten. De meeste import– en exportproducten komen hier het land in of gaan er zo uit. We hangen een tijdje rond bij de aankomstpier van de veerpont. Je kunt met de auto aan de nadere kant komen, maar dan moet je minimaal veertig kilometer omrijden. DE
BUITENWIJKEN
IN
Hee, we staan in de Lonely Planet Reisgids!De laatste dag brengen we meer in de buitenwijken door. We maken een forse wandeling en komen er achter dat er hier en daar toch wel degelijk sprake is van welvaart. Alleen, die is bijzonder ongelijk verdeeld. We komen door nette wijken waar goed onderhouden villa’s liggen en dure auto’s voor de inpandige garages staan. Onderweg drinken ergens de beste koffie van onze hele trip. Het koffiehuis wordt uitgebaat door twee ongetrouwde zussen van onze leeftijd. Ze staan met naam en adres in de Lonely Planet vermeld, maar daar weten ze niets van. Als ik hun het artikel laat zien en het vertaal blozen ze van verlegenheid. Opeens gaat hun een licht op: daarom komen hier altijd zo veel “extranjeros” (vreemdelingen)…., omdat wij in het boek staan! |
![]() |
|
Droevige Bellas Artes
Natuurlijk staan er weer kerken, kloosters en musea
op het programma. Een van die musea is het Museo de Bellas Artes. Men wil ons
eerst niet toelaten, maar na enig aandringen mogen we toch naar boven. Het
wordt de zoveelste teleurstelling; 20 matige schilderijen uit de voorgaande
eeuw, 6 tekeningen, 5 beeldjes en een expositie van artistieke hangmatten is
alles wat ze er te bieden hebben. (Inderdaad, zo weinig dat we ze hebben
kunnen tellen...) Later in de middag drinken we nogmaals koffie en bier in een
modern winkelcentrum. Hier is alles te koop, maar wel behoorlijk prijzig. Veel
omzet wordt er niet gemaakt; de mensen kijken wel, maar kopen niet. We
struinen nog wat boekhandels af voor mooie ansichten of eventueel Cd-rom’s,
maar we vinden niets naar onze gading. In de supermarkten daarentegen ligt
genoeg waar we behoefte aan hebben. We slaan een grote hoeveelheid drank (voor
vanavond) en vooral eten (voor morgen onderweg) in. We vrezen dat de bus, die
er twintig uur over doet om in het Argentijnse Córdoba te komen, onderweg
niet of nauwelijks zal stoppen. Van honger of dorst hoeven we dan in ieder
geval niet om te komen.Later blijkt dat het helemaal niet zo’n vaart loopt,
maar je moet per slot van rekening op alles voorbereid zijn. |
![]() |
Clim: biefstuk van 850 gram...
We eten trouwens goed in Paraguay. Vanwege de lage
prijzen kunnen we bestellen wat ons hartje begeert. In een pas geopend
restaurant schuiven we als eersten aan. Eigenlijk zijn we de enigen, want de
tent loopt nog niet zo goed. Clim bestelt het grootste stuk vlees dat ze in
huis hebben en dat heeft hij geweten ook. Hij krijgt een homp
ter grootte van een baksteen op zijn bord. Bij navraag blijkt deze
biefstuk nota bene 850 gram te
wegen, met slechts een te verwaarlozen vetrandje er aan. Hij moet hard werken
om hem helemaal op te krijgen; het zweet staat op zijn voorhoofd. Ik zelf heb
al moeite met mijn 250 grams steakje. Ik maak er een foto van, wat
hilariteit bij andere gasten opwekt. Hotelsleutel vergeten af te gevenWe
kunnen het rustig aan doen op de dag dat we vertrekken. We rekenen af, laten
een ruime fooi voor het kamermeisje achter, roepen een taxi aan en laten ons
naar het ver weg gelegen busstation brengen. Daar brengen we nog enige tijd
door en proberen onze laatste guarani’s op te maken aan allerlei onbenullige
zaken, zoals goedkope sigaretten, etenswaar en ansichten. We worden tijdens
het wachten tientallen keren aangesproken door ambulante verkopers die snoep,
matten, textiel, souvenirs en kranten verkopen. Clim wimpelt ze allemaal af.
We moeten er onze bagage inchecken zoals bij een luchthaven! In Argentinië
blijkt dat Clim nog 1.000 guarani’s op zak heeft en ook nog de sleutel van
de hotelkamer vergeten is af te geven. Dat moeten we daar dus alsnog
rechttrekken. |
![]() |
Schermutselingen aan de grensDe
bus vertrekt punctueel om 13.00 uur. Jammer genoeg is ze van mindere
kwaliteit, zeker nu we bijna een etmaal onderweg zijn is dat een essentieel
punt. Bij de grens hebben we deze keer wel problemen. We moeten heel lang
wachten zonder dat iemand ons iets uitlegt over het hoe en waarom. En dat
terwijl onze bagage alsmede onze paspoorten verdwenen zijn! Ik protesteer
heftig en krijg ruzie met een letterlijk en figuurlijk opgezwollen douanier.
Ik noem hem “El Gordo”, de vetzak in goed Nederlands. Een Frans paartje
maakt zich net als ons bezorgd over hun “passaports”. Ondertussen lopen
zielige Indiaanse vrouwen met uitdrukkingsloze gezichten te leuren met hun
snuisterijen uit eigen koker. Ik heb met hun te doen. Uiteindelijk loopt het
conflict met El Gordo met een sisser af en vertrekken we welgemoed naar
Argentinië. Onderweg worden we op de eindeloze wegen door de pampa
herhaaldelijk aangehouden door de Gendarma Nacional. Soms moet ook de bagage
uit de luiken gehaald worden of worden de paspoorten gecontroleerd. Dat zorgt
voor enig oponthoud. In een duister wegrestaurant pauzeren we langer dan een
uur. Daar hebben we niet op gerekend, anders zouden we daar wel iets gegeten
hebben. Enfin, we hebben genoeg te bikken bij ons, dus we zitten er niet mee. |
![]() |
Rechts het PANTHEON, een monumentaal gebouw midden in de hoofdstad Asunción waar de nationale helden (of wat daar voor doorgaat, meestal generaals dus) liggen begraven.Voortdurend in ongewisse verkerenIedereen is daarvan op de hoogte, behalve wij buitenlanders weten weer van niks. Je wordt in dit soort landen nauwelijks geïnformeerd. Bij ons is dat gewoon een service aan de klant, maar hier wordt het als een gunst beschouwd als ze je vertellen hoe en wat er staat te gebeuren. Het Franstalige paartje ergert zich daar ook aan. Ikzelf kom de nacht redelijk door, maar Clim heeft nogal wat moeite met slapen. Hij heeft last van voortdurende krampen in zijn benen. Hoe dan ook, om een uur of acht (er schijnt een uur tijdsverschil te zijn, dat zijn we vergeten!) komen we in de tweede stad van Argentinië aan: Córdoba. |
|

Links op deze pagina / Terug naar ... |
||||
| Hotel Miami | Krottenwijken | Musea | Zeehaven | Biefstuk |
| Ga verder naar de pagina: | Ga naar de Homepage:
|
Ga naar Argentinië | ||
Rondom een grote rivier
De Paraguay - rivier, de levensader van het land, scheidt de droge streek
Chaco van het milde en vruchtbare oosten, waar het merendeel van de
bevolking woont.
Paraguay, een van de armste landen van
Latijns - Amerika, ligt tussen Bolivia, Argentinië en Brazilië en staat
slechts via twee bevaarbare waterwegen in verbinding met de Atlantische
Oceaan. De Paraguay - rivier verdeelt het land in twee sterk van elkaar
verschillende delen. Oostelijk Paraguay wordt van noord naar zuid doorkruist
door de laatste uitlopers van de Mato Grosso, de hoogvlakte die in het
oosten uitziet over de bovenloop van de Parana en geleidelijk in de richting
van de vlakte van de Paraguay afdaalt. De zijrivieren van de Parana worden
gekenmerkt door een groot aantal stroomversnellingen, terwijl die van de
Paraguay over grote afstanden bevaarbaar zijn. De bergachtige zones zijn bedekt
met tropisch woud en zeer vruchtbare landbouwgrond. De Chaco in het westen,
die meer dan de helft van het grondgebied van Paraguay beslaat, maakt deel
uit van de piedmont van het Andes - gebergte. Deze uitgestrekte saaie vlakte
is droog en onherbergzaam en wordt in de regentijd getroffen door
omvangrijke overstromingen. Het is een streek met doornstruiken en steppe.
De bevolking, die voor 90% uit kleurlingen bestaat, is geconcentreerd in het
oosten van het land. De hoofdstad Asunción is veruit de grootste stad.
Paraguay, dat van oudsher leeft van landbouw en veeteelt, beleeft sinds 1975
een opmerkelijke economische ontwikkeling.
CIJFERS
Oppervlakte: 407.000 km2 (9,9 x Nederland)
Bevolking: 4,5 miljoen inw. Bevolkingsdichtheid: 11 inw./km2
Verkeer: wegen: 23 600 km; spoorwegen: 441 km
Hoogste punt: 700 m, in de Caaguazó (Hoogvlakte van Parana)
Staatsgrenzen: Argentinië: 1711 km; Brazilië: 945 km; Bolivia: 769 km
BEZIENSWAARDIGHEDEN
Asunción, de bergen in Oost¬ - Paraguay, de wijngaarden in de streek rond
Villarica.
Het levenswerk van de jezuïeten
Het is waarschijnlijk te danken aan de jezuïeten, die strijd voerden tegen
de kolonisatiemethoden van de Spanjaarden, dat het rijke etnische en
culturele erfgoed van Paraguay bewaard is gebleven.
Het Paraguayaans grondgebied, dat bewoond werd door Guarani - indianen, werd
vanaf 1524 verkend door de Spanjaarden. De hoofdstad Asunción werd gesticht
in 1537. Het koloniale bestuur onderwierp de Guarani onmiddellijk aan het
gezag van de encomienda, waarop echter door de jezuïeten met een
opmerkelijke actie werd gereageerd. Nadat zij zich in 1585 in het gebied
gevestigd hadden, verzetten deze religieuzen, die belast waren met de taak
de Indianen te kerstenen, zich tegen de slavernij en richtten in 1604 een
zelfstandige provincie op. Vanaf 1609 stichtten zij autarkische agrarische
kolonies, waar de tot het Christendom bekeerde Indianen vertrouwd werden
gemaakt met landbouwtechnieken. Deze kolonies, die door de Guarani bestuurd
werden, waren evenals hun voortbrengselen collectief eigendom. Deze Guarani
- republiek leidde een bloeiend bestaan totdat in 1767 het Gezelschap van
jezus werd uitgewezen. Na te zijn opgenomen in het onderkoninkrijk van La
Plata, nam Paraguay in 1810 de opstand in Buenos Aires te baat om de onafhankelijkheid
uit te roepen. Vanaf toen werd het land door een reeks van dictators
geregeerd. In 1827 werden de twee partijen opgericht die nu nog steeds
bestaan: colorados (liberalen) en azules (conservatieven). In 1936 nam het
leger de macht over. In 1954 kwam een dictator aan het bewind, generaal
Alfred Stroessner. Deze werd in 1989 ten val gebracht door een andere
generaal, Andres Rodriguez, die een democratiseringsproces op gang bracht.
BRONNEN VAN INKOMSTEN
Landbouw: sofa, katoen, citrusvruchten, suiker: Runderteelt Elektriciteit.
Lederwaren, Hout.
WETENSWAARDIGHEDEN
Staatsvorm: republiek, presidentieel regime
Hoofdstad: Asunción (1990: 970.000 inw.) / Godsdienst: katholicisme
Talen: Spaans, Guarani / Munteenheid: guarani
Belangrijkste steden: Asunción, Ciudad del Este (110.000 inwoners), Pedro
Juan Caballero (80.000 inwoners), Concepcion, Encarnación.
KLIMAAT
Subtropisch. Gemiddelde temperaturen in Asunción: koudste maand 17 ° C,
warmste maand 27,5° C: Neerslag tussen 935 en 1485 mm per jaar.

Een wat chaotische ontwikkeling
De stad is het politieke en economische middelpunt van het land, waar een
kwart van de bevolking van Paraguay woont.
Asunción is aantrekkelijk gelegen tussen
een bocht van de Paraguayrivier en een lage, beboste heuvelrij. Van de oude
koloniale huizen en straatjes is niet veel meer over, nadat de dictator
Francia tussen 1820 en 1840 een groot deel van de oude stad liet afbreken
en naar zijn eigen plannen herbouwde. Het stadscentrum wordt beheerst door
het 13 verdiepingen hoge hotel Guarani en de Plaza de los Heroes. De meeste
ministeries en administratieve diensten zijn gehuisvest in lage, soms
gelijkvloerse gebouwen. Tegenover het hotel Guarani ligt het Pantheon,
gewijd aan 's lands grote historische figuren. De Calle Palma bij de Plaza
de los Heroes is de voornaamste winkelstraat en de brede Avenida Colon
leidt naar de bedrijvige rivierhaven. Hiervandaan bereikt men het aan het
water gelegen regeringspaleis, met in de onmiddellijke omgeving het
neoklassieke parlementsgebouw en de kathedraal. Asunción is behalve het
administratieve middelpunt ook het commerciële, industriële en culturele
centrum van Paraguay. In de luxe wijken van het oostelijke stadsdeel wonen
de rijke grootgrondbezitters. Langs de Paraguayrivier wisselen
industriezones en arme woonwijken elkaar af. Onder het regime van dictator
Stroessner heeft de stad zich vanaf de jaren zestig op een nogal chaotische
manier uitgebreid, waarbij de vastgoedspeculatie een belangrijke rol
speelde.
CIJFERS
Bevolking: 970 000 inwoners Hoogte: 65 m
Een oude hoofdstad
Dankzij de belangrijke rivierhaven werd de eerste stad van Paraguay
het knooppunt van verbindingen met de buitenwereld.
Het stroomgebied van de Paraguay, het
stamland van de Guarani - indianen, werd vanaf 1520 bezocht door Portugezen
en Spanjaarden. Asunción werd in 1537 door de Spaanse conquistadores op de
linkeroever van de rivier gesticht, als uitvalsbasis voor hun speurtochten
naar de rijkdommen van de Andes. De kolonisten bouwden grote vestingwerken
om zich de Guarani's en vooral de krijgszuchtige Makas van het lijf te
houden. Asunción was de laatste haven aan de Paraguayrivier die nog
bereikbaar was voor de Spaanse galjoenen, want stroomopwaarts maakten
talrijke zandbanken verdere scheepvaart onmogelijk. Onder het verstandige
beleid van de eerste gouverneur, Alvar Cabeza de Vaca, kwam de hoofdstad van
de toenmalige provincie Rio de la Plata tot ontwikkeling en werd de basis
voor de Spaanse expedities in het gehele zuidelijke continent. Na de onafhankelijkheidsverklaring
in 1811 werd Asunción de hoofdstad van de nieuwe staat en groeide
geleidelijk uit. In 1886 telde de stad 24.000 inwoners, in 1936 110.000 en
in 1950 al 204.000. De economische ontwikkeling van de jaren 1960-1980
verdubbelde de bevolking en momenteel woont een kwart van alle Paraguayanen
in de hoofdstad. Asunción is daarmee het enige echte industriële centrum van
het land en ook het zwaartepunt van de dienstensector, met vele ambtenaren
en zakenlieden.
BRONNEN VAN INKOMSTEN
Administratieve en commerciële activiteiten. Eerste industriële centrum van
het land.
Vleesconserven, meubelfabrieken, Schoen- en leerfabrieken, katoenen
wolweverijen, confectie, voedingsmiddelen. Belangrijke rivierhaven.
KLIMAAT
Gemiddelde temperaturen: koudste maand (juli), 17° C; warmste maand
(januari), 27,5° C. Jaarlijkse neerslag: 1210 mm
BEZIENSWAARDIGHEDEN
Oude stad, Gouvernementspaleis, Pantheon, Casa de la Independencia,
Caballeropark, de oevers van de Paraguay, Ypacaraimeer (30 min. ten oosten
van de hoofdstad).
WETENSWAARDIGHEDEN
Hoofdstad van de Republiek Paraguay
Talen: Spaans (officieel), Guarani / Munteenheid: guarani
Godsdienst: katholicisme / Luchthaven: Silvio Pettirossi
Rivier: Paraguay
ALASKA / ARGENTINIË / AUSTRALIË / AVONTUREN / BALKANREIS / BELGIË / BELIZE / BULGARIJE / CANADA / CALIFORNIË / CHILI / CHINA / CUBA / CURAÇAO / CYPRUS / DENEMARKEN / DUITSLAND / ECUADOR / EGYPTE / ENGELAND / ESTLAND / FILIPPIJNEN / FINLAND / FOTOSITE / FRANKRIJK / GRIEKENLAND / GUATEMALA / HONGARIJE / INDIA / INDONESIË / IRAN / ISRAËL / ITALIË / JORDANIË / KRETA / KROATIË / LETLAND / LITOUWEN / MADEIRA / MALEISIË / MALLORCA / MALTA / MAROKKO / MEXICO YUCATAN / MEXICO / NEPAL / NEW YORK / NOORWEGEN / OEKRAÏNE / OEZBEKISTAN / OOSTENRIJK / PARAGUAY / PERU / POLEN / PORTUGAL / REISFOTO'S / ROEMENIË / RUSLAND / SCANDINAVIË / SICILIË / SINGAPORE / SLOVENIË / SLOWAKIJE / SPANJE / SRI LANKA / SYRIË / THAILAND / TSJECHIË / TUNESIË / TURKIJE / UNESCO - SITE / URUGUAY / USA / WERELDERFGOED / ZUID-AFRIKA / ZWEDEN