CARLISLE
Over de eerste treinreis valt weinig te vermelden. We moesten in New Castle overstappen naar Carlisle. Die stad wordt ook wel de toegangspoort tot het Lake District en Adrians Wall genoemd. Onderweg konden we af en toe een glimp opvangen van de Muur van Hadrianus, een soort verdedigingsmuur die de Romeinen bijna tweeduizend jaar geleden tegen de binnenvallende, woeste Picten uit het noorden (Caledonië) opgeworpen hebben. We bekeken en passant nog even Carlisle, maar erg interessant kan het niet geweest zijn, want we kunnen er ons nu in 2008 weinig van herinneren. We konden hier kiezen tussen de bus of de trein naar Keswick, het toeristische centrum van de regio. We kozen voor het laatste en moesten nog een keer overstappen in het plaatsje Penrith.

GRETNA GREEN
Slechts 12,8 km aan de Schotse grens ligt het eens zo beroemde Gretna Green. De weg naar Gretna Green is niet zo romantisch als hij misschien was voor de jonge, trouwlustige paren die zonder toestemming van de ouders bij de beroemde smid van Gretna Green wilden trouwen. De Schotse wetten waren anders dan de Engelse en een verklaring van de jonge mensen in aanwezigheid van getuigen was voldoende voor een huwelijk. Nadat in 1940 de wet veranderd werd, kan men echter nog steeds in Gretna Green trouwen, maar de trouwlustigen moeten dan van tevoren minstens twee weken in deze plaats hebben gewoond. In ieder geval heeft Gretna Green met zijn 2050 inwoners daardoor meer hotels dan dorpen van vergelijkbare grootte.

HADRIAN'S WALL

Omstreeks het jaar 120 gaf de Romeinse keizer Hadrianus de opdracht een muur te bouwen die zijn kolonie Brittania scheidde van het vrij gebleven Caledonia. De kleine reeks forten die al eerder werden gebouwd , werd nog eens uitgebreid met een keten van 17 versterkte kampementen. De "Wall" liep van de Sollway First tot aan de Noordzee over een afstand van 160 km. en met een hoogte van 5 mtr. Van de muur is niet veel meer over, omdat veel als bouwmateriaal voor boer-derijen en kerken werd gebruikt. In totaal hielden 13.000 infanteristen en 5.500 cavaleristen de wacht op en bij deze muur.

De zuidelijkste is de Hadrian's Wall (muur van Hadrianus); deze staat op menige kaart slechts aangegeven met 'Roman Wall'. De muur van Hadrianus strekt zich dwars over het land uit over een afstand van 117 km vanaf Wallsend (einde van de muur) tot aan Solway Firth. Met de bouw werd begonnen in het jaar 122. In 132 was de muur klaar. Hoewel het een verdedigingsmuur was, werd hij voorzien van poorten, want de belangstelling van de Romeinen reikte nog verder.

De muur, die zich uitstrekt van zee tot zee en met zijn flauwe bochten is aangepast aan het heuvelachtige landschap, bestond oorspronkelijk uit twee muren van bewerkte stenen, waarvan de tussenruimte was opgevuld met aarde, steenmortel en puin. Een diepe gracht aan de ene kant langs de muur en een minder diepe aan de andere kant maakten deze nog betrouwbaarder. De dikte van de stenen muur kwam tot 3 meter, de hoogte tot aan 6 meter, tegenwoordig is hij nergens hoger dan 1,8 meter. Talrijke forten en grote militaire steunpunten, beschermden de muur. Deze verschaften telkens een onderkomen aan 500 of 1000 man met hun kazernes, hoofdkwartier, magazijnen en werkplaatsen.

Behalve deze forten lagen er op regelmatige afstanden van elkaar (een Romeinse mijl) zgn ‘Mile Castles', kleine forten of waarnemingsposten. Daartussen lagen telkens twee wachttorens om de grens te bewaken en bij gevaar alarm te slaan. Een heirweg liep langs de hele lengte van de muur en behalve de forten ontstonden hier dorpen met winkels, herbergen en tempels. Het aantal koppen in een garnizoen liep waarschijnlijk op tot ongeveer 10 000 mensen, die afkomstig waren uit alle delen van het Romeinse rijk, dus ook uit Groot Brittannië zelf.

Met zekerheid is bekend dat de muur meer dan een keer door stammen uit het noorden onder de voet werd gelopen. Diverse malen werd de muur vernieuwd en verbeterd (voor de laatste maal in 369) maar tegen het einde van de 4de eeuw werd het gebied door de Romeinen ontruimd.

Tegenwoordig is de muur, die natuurlijk dikwijls als steengroeve misbruikt is (stenen uit de muur bevinden zich zowel in kerken als in particuliere huizen) een zeer geliefde wandelroute geworden.

LAKE DISTRICT

Plaatsje Keswick aan Derwent Water
In Keswick vonden we zonder moeite een aardig pensionnetje bij een sympathiek echtpaar, mr. and mrs. Rita and Fred Eaton. Fred was een fanatieke liefhebber van de cricketsport. Hij nam ons een keer mee naar een wedstrijd, maar we snapten geen snars van de onbegrijpelijk regels; het spel is en blijft voor niet – Engelsen ondoorgrondelijk. Keswick ligt aan het Derwent Water, een van de vele meren in dit mooie bergachtige natuurgebied met veel donkere bossen. Dit is het stamland van de Lakeland dichters, zoals Keats, Shelley, Wordsworth en Coleridge. Op de HBS moesten we die uitentreuren lezen voor het examen Engelse literatuur.
Dit natuurgebied werd dan ook de bakermat van een school van romantische dichters, de Lakeland Poets.

Tal van buitenactiviteiten
We bleven er een paar dagen en hielden ons bezig met spelevaren (zowel met een motorbootje als met een roeiboot), paardrijden op tamme pony’s in de heuvels onder begeleiding van een jonge meid. Toen we terug waren bij het Trekking and Trail Riding Centre voelden onze billen aan als rauwe biefstukken. Voor Clim was het de eerste keer “on horseback”! Ook speelden we golf: dit was meer een soort minigolf, maar op echte golflinks en putting greens. Clim wist Jos bij alle gelegenheden vernietigend te verslaan.

De bergen in
Meestal was het die zomer mooi, zonnig weer in Engeland, zodat we veel buiten vertoefden. We maakten nog een fikse bergwandeling naar het hoogste dichtbijgelegen punt, zo’n 800 meter hoog. Jos moest halverwege al afhaken, terwijl Clim stug doorliep en de top haalde. Tenslotte bezochten we nog enkele plaatselijke musea, waaronder de Electronic Model Railway Exhibition, waar Clim niet bij weg te slaan was. In Keswick maakten we voor het eerst ook kennis met het systeem dat bij goede restaurants gehanteerd wordt om aan de bar op een tafeltje te wachten. We zagen dat er genoeg tafeltjes vrij waren, dus namen we alvast plaats. Dat werd ons niet in dank afgenomen: “You have to wait to be seated!”, werd ons bars toegesnauwd. Jos bestelde er black pudding, wat gewoon een soort balkenbrij bleek te zijn.

LAKE DISTRICT

EEN MEESTERSTUK VAN DE NATUUR

Overvloed van meren

Het Lake District, een streek van meren en lage bergen, is een nationaal park in het noordwesten van Engeland.

Het Lake District strekt zich uit over een oppervlak van 2280 km2 en behoort tot het graafschap Cumbria; het is het grootste nationale park van Engeland. Het Lake District dankt zijn naam aan de talloze meren en meertjes die het landschap domineren. In het centrum ligt het bergland van Cumbria met de Scafell Pike (978 m) als hoogste punt. Dit oude vulkanische massief, doorsneden met brede valleien, werd gevormd door de glet-sjers uit het Quartair. Een groot deel van de diepe dalen werden bekkens voor de in de ijstijd gevormde meren. De langgerekte, smalle en hier en daar diepe meren kenmerken het natuurschoon van een van de schilderachtigste streken van Engeland. De gletsjer-tongen vormden slenken en keteldalen en het onderliggende rotsgesteente kwam op sommige plaatsen als door erosie afgerond bergland aan de oppervlakte, zoals bij de Skiddaw (931 m), die qua vorm scherp contrasteert met meet abrupte hellingen, als de Scafell Pike en de Helvellyn. Het gletsjerijs vormde ook "hangende" valleien met fraaie watervallen. In het midden domineren lagers heuvels van leisteen en zand met meren als Windermere, Esthwaite Water en Coniston. De berghellingen gaan over in de zogenaamde fells, uitgestrekte weiden waarvan het gras door schapen wordt kort gehouden – met hier en daar kleine witte dorpjes. De veelvuldige regens garanderen een green landschap. Door de natuurlijke obstakels bleef dit fraaie gebied gevrijwaard van grote doorgangswegen.

CIJFERS
Lengte: 48 km Breedte: 32 km / Oppervlakte park: 2280 km² . Hoogste punt: 978 in, Scafell Pike

WETENSWAARDIGHEDEN
Belangrijkste steden: Windermere, Ambteside, Grasmere, Staveley, Keswick, Kendal
Massief: Cumbrian Mountains / Anders toppen: Scafell (964 m), Helvellyn (950 m), Skiddaw (931m)

BRONNEN VAN INKOMSTEN
Schapenteelt. Visserij, Wol, Toerisme.

Het licht en reliëf van de Hardknott Pass, ten noorden van Ulpha, doet denken aan een romantisch Engels schildertij. Tot het midden van de 18e eeuw bleef het ontoegankelijke Lake District een geïsoleerde en weinig bekende streek. Dat veranderde tegen het einde van die eeuw, toen de uit Cumbria stammende Engelse dichter William Wordsworth het ongerepte natuurgebied bezong in zijn sonnetten en de stoot gaf tot de nieuwe school van Lakeland Poets. Talrijke romantische dichters volgden Wordsworth voorbeeld en vonden aan de oevers van Lake Grasmere inspiratie voor odes aan de natuurlijke pracht van het Lake District. Na Wordsworth maakten vooral Coleridge en Southey naam als dichter.
In de 19e eeuw deed een mate van industrialisering en mijnbouw zijn intrede in de omgeving. Kustplaatsen in dit gebied konden nauwelijks leven van de visvangst en zochten andere bronnen van inkomsten, goals de metaalindustrie en uitvoer van steenkool. Maar het bergachtige landschap bemoeilijkte de verbindingen en daarmee de industriële ontwikkeling. Gelukkig voor de natuurliefhebbers is de staalindustrie inmiddels volledig verdwenen en door de schaarse toegangswegen bleef de afzondering van het natuurgebied grotendeels intact, ondanks de toename van het toerisme.

KLIMAAT
Zeeklimaat. Fris en regenachtig. Gemiddelde temperaturen: januari, 3° C; juli, 15° C.