|
DAG 4
|
 |
1 . ZEEVAARTMUSEUM EN
LA SAGRADA FAMILIA
Om half negen op pad. Het Museo Maritimo ligt bij de Zuil van Columbus bij de
haven, vlakbij het einde van de Ramblas. Het is gevestigd in een immense
Middeleeuwse scheepswerf. In de grote hal lag het vlaggenschip waarmee de
Spanjaarden in de XV eeuw de Slag bij Lepanto tegen de Ottomaanse Turken hebben
gewonnen. Verder veel schaalmodellen e.d. Al met al best interessant. Ik was er
trouwens de eerste bezoeker van die dag.Met de Metro ging ik naar het onvoltooide
levenswerk van de geniale bouwmeester - kunstenaar Antoni Gaudí: de Sagrada
Familia, een sprookjesachtige kathedraal in de wijk Ensanche (19de-eeuws,
rechtlijnig stratenpatroon). Ik voegde me bij de meute toeristen uit alle
windstreken. Sinds de laatste keer dat ik het wonder aanschouwde, in 1976, waren
er vier torens bijgebouwd. Samen zijn het er nu, in 1989, acht. Ik ging er overigens niet
binnen. Destijds hadden we de bouw en het interieur al goed bekeken. |
| |
|
 |
 |
La Sagrada Familia
Goudí’s
liefdeswerk dat nog altijd niet af is
De tempel groeit
langzaam, maar dat is altijd zo bij dingen die een lang leven is
beschoren."
Antoni Gaudí, architect
Het bouwen van La Sagrada Familia was een
liefdeswerk voor de beroemdste - en misschien populairste - zoon
van Catalonië, de architect Antoni Gaudí i Cornet. Hij liet
bijna al zijn commerciële projecten vallen om zich bezig te
houden met wat was bedoeld als zijn piece de resistance
en als geloofsgetuigenis. Hij ontwierp wat hij zelf een 'kerk
voor de armen' noemde en de bouw werd gefinancierd door
donaties.
Ondanks dat de bouw al in 1883 begon, is de
kerk nog altijd niet af. Sommige mensen gaan ervan uit dat hij
klaar zal zijn op Gaudí's honderdste sterfdag, maar ook dit is
niet zeker. Of het gebouw ooit kan worden voltooid volgens
Gaudí's oorspronkelijke plannen is echter een punt van
discussie, want tijdens de Spaanse Burgeroorlog werd de
werkplaats met Gaudí's tekeningen in brand gestoken. Dit leidde
tot een debat onder een groep vooraanstaande kunstenaars,
intellectuelen en architecten of de bouw moest worden
voortgezet. Ze wilden zoveel mogelijk trouw blijven aan Gaudí's
oorspronkelijke ontwerp en sommigen plaatsten zelfs vraagtekens
bij de noodzaak van zo'n grote kerk in een steeds ongeloviger
samenleving.
Tech is La Sagrada Familia voldoende
voltooid om te worden gezien als de ultieme expressie van
Gaudí's unieke bouwstijl. Hij maakte gebruik van de in die tijd
geliefde art nouveau, maar zijn individuele stijl verleent zijn
ontwerpen een onmiskenbare uitstraling. Zijn organische lijnen
lijken op die in de natuur, zijn vormen zijn fantasierijk en
bijna sprookjesachtig, en zijn mozaïeken zijn stralend van
kleur. Na zijn tragische dood nadat hij was aangereden door een
tram, werd hij begraven in de basiliek. Door zijn sjofele
uiterlijk op het moment van het ongeluk herkende niemand Gaudí
en dus werd hij naar een armenziekenhuis gebracht om te sterven.
Toen zijn identiteit bekend werd, wilde men hem naar elders
overbrengen, maar hij koos er nederig voor bij de armen te
blijven. |
2. PARQUE GUELL
Opnieuw de M in en bij het de Lesseps - plein uitstappen. Het is een groot plein
met razend drukke verkeerswegen op drie niveaus. Na een tippel van een klein half
uur bereikte ik pas het fantastische park, alweer een schepping van de
onvermoeibare Gaudí. Helaas betrok het weer, zodat ik weinig mooie foto’s kon
maken. Het was er lang niet zo druk als bij de Sagrada Familia, het ligt een
stuk uit de route, in het westen van de stad. Ook hier was de Spaanse overheid
van alles aan het restaureren, want men wil vóór 1992 (de Olympische Spelen)
alle bezienswaardigheden piekfijn in orde hebben. Een ander doel van de
autoriteiten is het vervolmaken van de infrastructuur, o.a. uitbreiding van de
hotelaccommodatie: mijn eerste dure hotel paste dan ook in het kader van dat
streven. Als gevolg van die koortsachtige (bouw-)activiteiten stegen de prijzen
de pan uit, ook die voor de noodzakelijke eerste levensbehoeften.
 |
 |
Palau
Güell
Gaudí’s
eerste opdracht voor Güell had een onbeperkt budget
"Elegantie is de zuster
van armoede, maar armoede moet niet worden verward met
ellende.“
Antoni Gaudi, architect
Weinig architecten hebben zo hun stempel op
een stad gedrukt als Antoni Gaudi i Cornet. Als fervent Catalaan
transformeerde hij Barcelona - de hoofdstad van Catalonië - met
een reeks buitengewone en innovatieve bouwprojecten.
Gaudi ontwierp het Palau (letterlijk
paleis) als een luxueus herenhuis voor Eusebi Güell, de rijke
industrieel die zijn voornaamste mecenas werd. De plek werd
gekozen omdat de familie ook het naastgelegen pand bezat en een
tijdlang vormden de twee gebouwen een geheel. Het werk begon in
1885 en was grotendeels voltooid in 1888, toen het Palau Güell
een van de blikvangers was van de wereldtentoonstelling. De
laatste details werden het daaropvolgende jaar toegevoegd. Veel
van de bouwmaterialen kwamen uit Güells eigen groeven in het
naburige Garraf.
Het Palau Guell is een van Gaudí's vroege
werken, maar toch bevat het al veel van de befaamde kenmerken
van zijn stijl. De ingang heeft de vorm van twee bogen, waarvan
er een omlaag voert naar de stallen. Smeedijzeren versieringen
spelen een grote rol, met name tussen de bogen, waar een
gestileerde versie van het Catalaanse wapen is aangebracht. Het
interieur doet denken aan kerkarchitectuur, maar het opvallendst
is het dak. Hier plaatste Gaudí twintig schoorstenen, stuk voor
stuk verschillend. Het zijn meer kunstobjecten die lijken op
veelkleurige dwergsparren dan functionele dingen. De meeste zijn
versierd met trencadis - de stukjes gekleurd aardewerk die
Gaudí's handelsmerk zijn geworden.
Güell woonde in het Palau tot 1906, toen
hij verhuisde naar een andere schepping van Gaudí, het Parque
Güell. Het Palau bleef in bezit van de familie tot 1945 en
daarna werd het eigendom van de stad. Een deel van het gebouw is
sindsdien een theatermuseum dat in 2005 voor het publiek werd
gesloten om intensieve restauratie mogelijk te maken. |
3. ENSANCHE EN PASEO DE GRACIA
Ik vervolgde de dag met een soort architectonisch uitstapje in de wijk Ensanche
(herenhuizen en banken van rond de eeuwwisseling) en met een slentering langs de
modieuze inkoopboulevard Gracia. Foto's van Gaudí's La Pedrera en Caso Battlo.
Broodje tonijn onderweg. Eindpunt: Plaza de Cataluña, waaraan het warenhuis El
Corte Ingles ligt. Op het dakterras daarvan dronk ik koffie; mooi uitzicht, wel
duur. Ik kocht er een zomerpet (f 13.-). De 4 fotorolletjes die ik inmiddels
volgeschoten had, bracht ik weg naar een fotozaak, waar ik met de VISA creditcard kon
betalen. In de Barrio Gotico kocht ik nog een dikke stadsgids van B. in de
uitverkoop.
ANTONÍ GAUDÍ
Barcelona en Gaudí zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. De hoofdstad van
Catalonië is trots op de architect die haar zoveel heeft geschonken: van een
lantaarnpaal op de Plaza Reial tot het wereldberoemde meesterwerk, de Sagrada
Familia. Aan de onvoltooide kerk wordt nu al meer dan een eeuw gebouwd en nog
steeds is niet bekend wanneer de laatste steen zal worden gelegd.
Antoni Gaudí i Cornet (1852 - 1926) was de belangrijkste exponent van het
modernisme, een stroming binnen de architectuur die rond de vorige eeuwwisseling
zijn hoogtijdagen kende. Gaudí liet zich inspireren door de natuur. Natuurlijke
vormen en kleurige tegeltjes waren zijn handelsmerk.
De architect van al die wonderlijke creaties stierf berooid en tragisch: aan
zijn bewogen leven kwam een einde toen hij door een tram overreden werd.


 |